Lê Lương Ngọc

Kiến trúc sư Lê Lương Ngọc bắt đầu thực hành kiến trúc giai đoạn cuối những năm 1990, tính đến nay, văn phòng V-Architecture đã có gần 25 năm hoạt động tại Việt Nam. Công việc của văn phòng bận rộn nhưng anh vẫn dành thời gian để trò chuyện và dẫn chúng tôi ghé thăm một số công trình của anh tại Hà Nội. Vốn là người kiệm lời nên hầu hết quan điểm, suy nghĩ và góc nhìn về nghề nghiệp được kiến trúc sư chia sẻ khúc chiết thông qua cuộc trò chuyện này.

Anh Ngọc ạ, tại sao anh lựa chọn trở thành kiến trúc sư?

Kiến trúc sư Lê Lương Ngọc: Với tôi lựa chọn trở thành kiến trúc sư là do số phận!

Anh thích nhất điều gì khi làm kiến trúc?

Tôi thích được mộng mơ và thực hiện giấc mơ đó!

Kiến trúc sư nào trên thế giới truyền cảm hứng cho anh?

Tôi không tìm cảm hứng từ kiến trúc sư nào cả!

Nhà Gi (Hà Nội, Việt Nam) hiện tại vừa là văn phòng làm việc của V-Architecture. vừa là nơi nhiều thế hệ gia đình kiến trúc sư Lê Lương Ngọc cùng chung sống.

Dự án đầu tiên anh thực hiện là gì?Anh có thể mô tả một chút về dự án đó?

Câu chuyện đơn giản thế này, dự án đầu tiên tôi chủ động thiết kế là một công trình biệt thự.

Ngày đó, khi gặp chủ đầu tư, anh ấy đã nói:
“Tôi muốn sống trong một căn biệt thự kiểu Pháp.”
“Tại sao anh muốn vậy?”, tôi hỏi lại.
“Tôi không biết!? Hàng ngày, trên đường đi làm, tôi thường đi qua và thấy nhiều biệt thự từ thời Pháp, tôi khá thích!”
“Vậy chúng ta dành thời gian nói chuyện kỹ hơn về từng chi tiết của những biệt thự Pháp đó nhé!?”, tôi gợi ý vậy.

…Khoảng 2 tháng sau…
“Anh không cần biệt thự Pháp nữa! Em muốn vẽ sao thì tuỳ em.”

Và tôi bắt đầu thiết kế.

Khi bắt đầu thực hiện thiết kế một dự án kiến trúc, điều anh quan tâm nhất là gì?

Với tôi, đó là bối cảnh.

Kiến trúc sư Lê Lương Ngọc tại Gentle House, trước đây vốn là tư gia
và cũng là nơi văn phòng V-Architecture từng trú ngụ

Phỏng vấn
Trần Trung Hiếu

Thời gian
11.2021

Ảnh
Triệu Chiến

Gentle House là dự án đầu tiên anh chia sẻ với mọi người qua truyền thông năm 2015, tôi được biết đó cũng là nhà riêng anh và gia đình sinh sống, là văn phòng nơi anh từng làm việc mỗi ngày. Anh có thể nói kỹ về kiến trúc căn nhà đó không?

Đó là một căn nhà của gia đình tôi ở Gia Lâm. Trước đây văn phòng tôi cũng ở đó một thời gian rồi chuyển qua nơi khác. Về kiến trúc căn nhà này, tôi không muốn nói quá nhiều. Chỉ chia sẻ một suy nghĩ.

Khi chúng ta ứng xử dịu dàng, mọi thứ sẽ trở nên rất gần gũi. Không gian cũng như môi trường nước, khi ta đặt một công trình kiến trúc nhẹ nhàng vào đó mà không “khuấy động”, tất cả sẽ nguyên vẹn và trở thành một thể thống nhất hài hoà.

Những công trình kiến trúc V-Architecture thực hiện thường đề cao tính vật lý, vấn đề năng lượng và các giải pháp về vật liệu. Vì sao anh chọn lối kiến trúc này?

Theo tôi, tất cả những vấn đề trên tạo nên kiến trúc thực sự.

Anh nghĩ sao về kiến trúc bền vững? Tại Việt Nam, nên tiếp cận tính bền vững trong kiến trúc cụ thể như thế nào?

Tôi thấy kiến trúc đương nhiên cần bền vững. Tại Việt Nam, tôi nghĩ chúng ta nên học theo cách tổ tiên mình, đó là “nhập gia tuỳ tục”, “ăn trông nồi, ngồi trông hướng” và “liệu cơm gắp mắm”.

Loại vật liệu anh thích nhất là gì? Vì sao?

Con người!

Đó là loại “vật liệu” mà chúng tôi thấy khốn khổ nhưng cũng sung sướng nhất trong lúc làm kiến trúc.

Nhà Re, Hà Nội, Việt Nam
Thực hiện: V-Architecture

Anh suy nghĩ thế nào về kiến trúc truyền thống ở thời điểm hiện tại? Có mối liên hệ nào trong các dự án V-Architecture đang thực hiện với các công trình kiến trúc truyền thống mà cha ông để lại? Nếu có anh có thể đưa ra một vài dẫn chứng không?

Chúng tôi tìm kiếm những điều hay và có giá trị thực tiễn trong kiến trúc truyền thống rồi ứng dụng vào những công trình hiện tại. Ví như DesigN’N, không gian được thiết kế tinh thần như một ngôi đình, không có ranh giới và rất tự do. Công trình Nhà Gi, chúng tôi tạo ra không gian kiểu “tối lửa, tắt đèn có nhau”.

Còn nhà Re không gian của ngôi nhà được thiết kế để nhận thức về thiên nhiên qua các điều kiện ánh sáng, tôi hay vận dụng câu tục ngữ “ráng mỡ gà, ai có nhà thì chống” mỗi khi được hỏi về công trình này.

Không gian DesigN’N, Hà Nội, Việt Nam. Thực hiện: V-Architecture

Nhìn ra thế giới ở thời điểm này. Theo anh kiến trúc và các kiến trúc sư đã làm được gì và điều gì cần đặc biệt lưu tâm?

Kiến trúc đương đại hiện đã xoá nhòa ranh giới giữa người với người trong xã hội nhưng vô tình điều đó đã làm cho kiến trúc trở nên “tầm thường”.

Tôi nghĩ vậy!

Qua nhiều năm làm nghề, có điều gì ở anh đã thay đổi và không thay đổi?

Tôi đã già đi, còn những điều khác thì vẫn vậy!

DesigN’N sử dụng vật liệu chủ yếu dễ kiếm, vật liệu tái chế cho công trình

Anh hãy chia sẻ về tầm quan trọng của trực giác trong công việc liên quan đến kiến trúc?

Khi làm kiến trúc, tôi bắt đầu bằng trực giác.

Anh đã bao giờ nghĩ về các dự án tương lai và tưởng tượng kiến trúc sẽ thế nào không?

Tôi có nghĩ về một loại vật liệu “tối ưu”, có thể đáp ứng những nhu cầu vật lý, phi vật lý của con người, có thể chuyển hoá trong vòng tròn của tự nhiên. Lúc đó, [ai] sẽ giúp chúng ta hiện thực hoá cảm xúc và nhu cầu của mình.

Thông điệp anh muốn gửi gắm thông qua mỗi công trình mình thực hiện là gì?

Hãy dịu dàng!

Nhà Truyền, tỉnh Tuyên Quang, Việt Nam
Thực hiện: V-Architecture

Công trình anh mong muốn thực hiện nhất trong đời là gì?

Với tôi, đó là một ngôi chùa.

Nếu không làm kiến trúc, anh nghĩ mình sẽ làm gì?

Tôi chưa từng nghĩ tới điều này. Hỏi con gái, cháu bảo: “Bố hợp với nghề trông xe!?”.

Một cuộc trò chuyện rất đáng nhớ
Xin cảm ơn kiến trúc sư Lê Lương Ngọc!

Architect Le Luong Ngoc started his architecture journey in late 1990. Until now, V-Architecture has been running for 25 years in Vietnam.

Despite his occupied workload, he diligently arranged his time to take us around, seeing some of his works in Hanoi. Le Luong Ngoc is a calm man, we pretty much appreciated this conversation because all of his opinions, thoughts and perspectives about architecture were shared.

Why did you choose to be an architect?

It’s the fate that I chose to be.

What do you like the most about being an architect?

I love being a dreamer and making my dream come true.

Who is the world architect that inspires you to be one?

There is no one, to me!

Gi House (Hanoi, Vietnam) is currently the office of V-Architecture as well as the home of many generations in his family.

What was your first project? Could you describe a little about it?

Well, the story is very simple. My first project was to design a villa.

On that day, when meeting the client, he said:

“I want to live in a French villa”

“Why would you want that?”, I asked.

“I have no idea!? On my way to work daily, passing by many old-fashioned French villas, I was quite into them!”

“Should we have some time talking about its details?”, I suggested.

…. About 2 months after…

“I don’t need a French villa anymore! You could design whatever you want.”, he said.

And I started doing it.

What is the thing you concern the most when starting to design an architectural project?

To me, it is the context.

His old office and home was Gentle House (Hanoi, Vietnam).

Interview
Tran Trung Hieu

Time
11.2021

Photo
Trieu Chien

Gentle House, which is the place your family lives in and it used to be your office for a while as I have learnt, was the very 1st project that you have shared publicly in the media in 2015. Could you describe the architecture of that house?

It is our house located in Gia Lam (Hanoi). Our office was there for a while then we changed it to another place. I do not want to share much about its architecture but solely my thought.

If we treat things with tenderness, it will become close to us. Space or water, when we place a gentle architecture in it without “stirring”, they will all be whole and become one.

The physics, energy and material solutions seem to be very accentuated throughout the architectural works done by V-Architecture. Why did you choose this architecture?

All the factors mentioned above make true architecture.

What do you think about sustainable architecture? In Vietnam, how should we specifically approach sustainability in architecture?

From my view, it is obvious that architecture needs to be sustainable. In Vietnam, I think we should learn from our forefathers, “when in Rome do as the Romans do”, and “cut your coat according to your clothes”.

What is your most favourite material? And why?

Human beings!

It is “the material” that makes us miserable but also gives us pleasure in doing architecture.

Re House, Hanoi, Vietnam / V-Architecture

What do you think about the current traditional architecture? Is there any connection between on-going projects of V-Architecture and the traditional architectural works from our ancestors? Could you give out some examples?

We always take the chance to look for significant factors and practical values in traditional architecture to implement our works. For instance, DesigN’N, the designed space is similar to the architecture of a temple, which has no boundary and is unobstructed. In the Gi House project, we created the togetherness type of space.

As for Re House, we designed the space to input awareness about nature through light conditions; when asked about this project, I usually say “if you want to keep your house through the storm, you should learn how to build it well”.

DesigN’N, Hanoi, Vietnam / V-Architecture

Looking out to the world at this point, to you, what have the world architects as well as architecture achieved and what needs special attention ?

Modern architecture has currently blurred the boundary between human to human in this society, which unexpectedly makes the architecture mediocre.

That is to me!

After years working in the industry, what has changed or remained in you?

I grow older, the rest is the same!

DesigN’N sử dụng vật liệu chủ yếu dễ kiếm, vật liệu tái chế cho công trình

How important instinct is in architectural works?

When doing architecture, I begin with instinct.

Is there any moment that you imagine what future architecture would be like?

I have come up with an “optimal” material, which can meet the tangible or intangible needs of people, which can be transformed in the circulation of nature. At that moment, [who] would help us to materialise our emotions and our needs.

What is the message you would like to send through each of your work?

Be gentle!

Truyền House, Tuyen Quang pronice, Vietnam
Designed by V-Architecture

What is your most want-to-create project?

A temple.

If you are not an architect, what would you do?

I have never thought of this before. My daughter once said, “You might fit with being a security guy”.

It has been a very memorable talk, thank you very much!